STRONA GŁÓWNA / HISTORIA DUSZPASTERSTWA

HISTORIA DUSZPASTERSTWA

 DUSZPASTERSTWO RODZIN W ARCHIDIECEZJI KRAKOWSKIEJ

Początki duszpasterstwa rodzin w Archidiecezji Krakowskiej są związane z działalnością Żywego Różańca Dziewcząt. Organizacja ta przygotowała i przeprowadziła po raz pierwszy rekolekcje dla swych członkiń w Pewli Małej w 1949 roku. Organizatorką była pani Janina Bogdanowicz. Program podobny był do rekolekcji zorganizowanych przez KSMŻ w Bninie.

KAROL WOJTYŁA

Już w owym czasie na niwie duszpasterstwa rodzin pojawia się młody ksiądz Karol Wojtyła. Zimą 1950 r. zorganizował kursy dla narzeczonych, głównie dla studentów Politechniki Krakowskiej i było to przygotowanie bliższe do małżeństwa oparte na duszpasterstwie parafialnym.
W roku 1957 został utworzony Wydział Duszpasterstwa Kurii Metropolitarnej w Krakowie, któremu przewodził ks. Stanisław Czartoryski. Cechą charakterystyczną było włączenie się do pracy duszpasterskiej prelegentów świeckich takich jak J. Bogdanowicz, J. Ciesielski, A. Faber.
Po objęciu stolicy biskupiej Arcybiskup Karol Wojtyła przejął dotychczasowe formy duszpasterstwa rodzin, zabiegał o ich rozwój i pogłębiał je. Pierwszym etapem rozwoju było powołanie Stanisławy Kowal, zawodowej położnej, na Diecezjalną Instruktorkę Poradnictwa Rodzinnego. Działała ona z mandatu biskupa i miała pieczę nad poradniami, ich pracą i organizacją.
W 1967 r. Kardynał Karol Wojtyła zorganizował przy Kurii Krakowskiej cykl wykładów dla małżeństw na temat katolickiej nauki o małżeństwie, głównie dla służby zdrowia oraz nauczycieli, którzy mieliby w późniejszym czasie zaangażować się w duszpasterstwo rodzin.
W roku 1968 Kardynał Wojtyła wyodrębnił Wydział Duszpasterstwa Rodzin z Wydziału Duszpasterstwa Ogólnego, którego kierownictwo powierzył księdzu Czesławowi Drążkowi. Pani Janina Bogdanowicz zajęła się organizacją i tworzeniem poradni parafialnych, natomiast funkcję diecezjalnej instruktorki powierzono Hannie Lorens.

INSTYTUT RODZINY

W roku akademickim 1967/68 Metropolita Krakowski powołał Instytut Rodziny, który działał w ścisłym związku z Wydziałem Duszpasterstwa Rodzin, jak i z Wydziałem Teologicznym w Krakowie. Na czele powstałego instytutu stanęła dr Wanda Półtawska, która zajęła się przygotowaniem prelegentów świeckich dla młodzieży oraz opracowaniem materiałów dla poradnictwa. W roku 1970 Instytut ten otrzymał status Studium Przywydziałowego. Podobny status rok wcześniej otrzymał ośrodek dla szkolenia księży w ramach Studium Teologii Rodziny.
1 października 1975 r. Instytut Rodziny został włączony do Papieskiego Wydziału Teologicznego, w celu zacieśnienia związku z tym wydziałem.
Duszpasterstwo Rodzin miało czuwać nad całokształtem działań duszpasterskich w Archidiecezji Krakowskiej. Zadania te mieli realizować adepci Instytutu Rodziny przy Kurii Krakowskiej. Wszystkie te działania były praktycznym wcieleniem w życie nauki Kościoła o małżeństwie, szczególnie zaś encykliki Humane Vitae Pawła VI.

DZIAŁALNOŚĆ WYDZIAŁU

Program duszpasterski przewidywał liczne inicjatywy służące małżeństwu i rodzinie takie jak dni skupienia dla młodych małżeństw, nabożeństwa dla małżonków oczekujących dziecka, spotkania z małżeństwami z okazji chrztu i pierwszej komunii św. ich dzieci, rekolekcje stanowe dla rodziców.
Kościół krakowski, a szczególnie Duszpasterstwo Rodzin Archidiecezji Krakowskiej, zawdzięcza wiele swemu długoletniemu pasterzowi Arcybiskupowi K. Wojtyle. Widzi w nim męża opatrznościowego, który w sposób szczególny trafnie ocenił sytuację małżeństwa i rodziny, wychodząc przy tym naprzeciw tym wyzwaniom. Czynił to zarówno poprzez swój dorobek naukowy jak również organizacyjny jako pasterz diecezji, a także poprzez bezpośredni kontakt z małżeństwami i ich rodzinami. Tą ojcowską troskę okazywał w czasie swej posługi biskupiej w Krakowie, a potem czynił to z tym samym zaangażowaniem jako papież – głowa Kościoła Katolickiego.
Pasterzowanie w Archidiecezji Krakowskiej po Kardynale Wojtyle objął ks. biskup kardynał Franciszek Macharski. Przejął on dorobek po swym wielkim poprzedniku.
W archidiecezji funkcjonuje już w tym czasie około 100 poradni, w tym 3 specjalistyczne;
w Krakowie (od 1972 r.), w Nowym Targu (od 1977r.) i w Zakopanem (od 1978r.).
Dyrektorem WDR jest w tym czasie ks. Władysław Gasidło (od 1977r.), natomiast funkcję diecezjalnej instruktorki pełni pani Maria Nieniewska (od 1969 r.).

Duszpasterstwo rodzin zapewnia również opiekę samotnym matkom. Od 1978 r. istnieje Diecezjalny Dom Samotnej Matki w Krakowie przy ulicy Przybyszewskiego 39. Od 1 września 1980 r. Archidiecezja Krakowska posiada drugi dom dla matek po urodzeniu dziecka, który znajduje się w Kosocicach koło Krakowa, gdzie przebywają one do czasu znalezienia własnego mieszkania.

2 listopada 1985 r. ksiądz kardynał Franciszek Macharski kieruje do pracy w WDR księdza Stanisława Maślankę. Jako duszpasterz rodzin Archidiecezji Krakowskiej, ma on wspierać w pracy księdza Władysława Gasidłę, który skupia swą działalność na przygotowaniu kadry do pracy w duszpasterstwie rodzin i tym samym współpracuje ze Studium Teologii Rodziny przy PAT.
1 marca 1988 r. pani Maria Nieniewska, diecezjalna instruktorka, rezygnuje z pełnienia swej funkcji ze względu na zły stan zdrowia. W jej miejsce kardynał powołuje panią Krystynę Łabno, która funkcję tą będzie pełnić do 14 września 1989 r. Dnia 1 marca 1990 r. na stanowisko diecezjalnej instruktorki zostaje powołana pani Teresa Olearczyk.
Księdza Stanisława Maślankę, 31 sierpnia 1993 r., zastępuje ksiądz Antoni Świerczek, podejmując funkcję referenta WDR. Pomimo zmian kadrowych, w pracy duszpasterstwa rodzin nadal na bieżąco realizowane są wszystkie zadania.
WDR stara się również wychodzić naprzeciw zaistniałym problemom. Przykładowo – w 1990 r. w związku z zarządzeniem Ministra Zdrowia zobowiązującego kobietę, która domaga się usunięcia dziecka, do rozmowy z psychologiem, WDR zorganizował 11 poradni antyaborcyjnych zatrudniających katolickich psychologów, którzy działali na rzecz obrony życia.
Od 1992 r. WDR podejmuje decyzję o pielgrzymowaniu rodzin do Kalwarii Zebrzydowskiej – Maryjnego sanktuarium, do którego dotychczas pielgrzymowali osobno kobiety, osobno mężczyźni.
2 kwietnia 1993 r. powołana zostaje w ramach WDR Archidiecezjalna Poradnia Adopcyjna, natomiast w 1994 r. powstaje Dom Samotnej Matki im. Emilii Wojtyłowej w Wadowicach przy ulicy Sadowej 1, przejmując rolę domu w Kosocicach.
W roku 1997 następują kolejne zmiany kadrowe w WDR przy Kurii Metropolitalnej w Krakowie. Po 20 latach pracy w WDR odchodzi ksiądz prałat Władysław Gasidło. Przestaje pełnić swą funkcję również ksiądz Antoni Świerczek. W to miejsce na stanowisko dyrektora WDR powołany został ks. Stanisław Mika. Do współpracy z nim ksiądz kardynał powołał panią Irenę Kornelak, która zastąpiła na stanowisku instruktorki diecezjalnej panią Teresę Olearczyk.

ZMIANY

Duszpasterstwo pod nowym kierownictwem wsłuchując się w znaki czasu usiłuje zmienić formę kursów przygotowujących narzeczonych do sakramentu małżeństwa. Jako alternatywę do czterotygodniowego przygotowania, opracowano i wcielono w życie, od września 1998 r., formę dwudniowych katechez dla narzeczonych. Cieszą się one coraz większą popularnością, zarówno ze względu na formę przekazu (warsztaty), możliwość spotkania z małżeństwem (świadectwo), jak też krótki czas trwania.
W diecezji obecnie funkcjonuje 9 ośrodków prowadzących taką formę przygotowania do małżeństwa. Są to: Kraków – os. Widok; Kraków – Nowy Prokocim – par. Miłosierdzia Bożego; Wieliczka – par. św. Klemensa; Maniowy – par. św. Mikołaja; Sanktuarium Matki Bożej w Ludźmierzu; Niepołomice – par. Dziesięciu Tysięcy Męczenników; Kraków – Prądnik Czerwony – par. Pana Jezusa Dobrego Pasterza; Siepraw – par. św. Michała Archanioła i Radocza k/Wadowic. Od września 2002 r. prowadzone są przez nauczycieli NPR Kursy Naturalnego Planowania Rodziny, zarówno dla narzeczonych jak też małżeństw. Kursy te odbywają się w 5 ośrodkach: Dobczyce, Kraków os. Widok, Kraków Mistrzejowice, Ludźmierz i Niepołomice.
WDR wychodząc naprzeciw pojawiającym się potrzebom, organizuje kolejną formę duszpasterstwa dla narzeczonych, jak też i małżeństw. Są nimi prowadzone sesje w formie Warsztatów Komunikacji Małżeńskiej, od roku 2003 w Krakowie na os. Widok w parafii św. Jana Kantego o tematyce:
• „Poznajmy się lepiej”,
• „Porozmawiajmy o naszych uczuciach”,
• „Rozwiążmy ten konflikt”,
• „Mowa ciała”.
30 października 2004 r. kardynał Franciszek Macharski odwołuje księdza Stanisława Mikę z pełnienia funkcji dyrektora WDR. , a powierza ją ks. Jackowi Koniecznemu. A od 01.07.2017r.  Dyrektorem Wydziału Duszpasterstwa Rodzin Kurii Metropolitalnej w Krakowie pozostaje ks. dr Paweł Gałuszka. Diecezjalnym Doradcą Życia Rodzinnego jest pani Marta Wierzbicka – Kuczaj.

ZOBACZ TAKŻE
ZOBACZ TAKŻE